Kobieta czytająca książkę

Czym jest status pobytu „Wyznaczona działalność” (特定活動)

Status „Wyznaczona działalność” (tokutei katsudō) nadawany jest cudzoziemcom, gdy wykonują oni działania, które indywidualnie wyznacza Minister Sprawiedliwości. Obejmuje sytuacje, w których dana aktywność nie mieści się w innych tytułach do pobytu (np. „Profesor”, „Inżynier / specjalista humanistyk / usługi międzynarodowe”), ale w uzasadniony sposób (polityka państwa albo indywidualne okoliczności) dopuszczalny jest dalszy pobyt.

Do przykładów należą m.in.: gospodyni domu u dyplomaty, uczestnicy programu Working Holiday, pielęgniarki i kandydaci na pielęgniarkę/opiekuna EPA, absolwenci japońskich uczelni (poszukiwanie pracy, działalność gospodarcza), cudzoziemscy przedsiębiorcy, długoterminowy pobyt turystyczno-rekreacyjny, cyfrowi nomadzi — istnieje wiele kategorii.

Status ten dzieli się w następujący sposób:

  • „Wyznaczona działalność” w ujęciu ustawy o imigracji: działania wprost przewidziane w ustawie o kontroli imigracyjnej.
  • „Wyznaczona działalność” na podstawie ogłoszenia (告示): wymogi i treść ustalone zawczasu rozporządzeniem (ogłoszeniem) Ministra Sprawiedliwości (liczne typy).
  • „Wyznaczona działalność” poza zakresem ogłoszenia: działania wyznaczone indywidualnie, jeśli nie przewiduje ich dane ogłoszenie.

Okres pobytu

5 lat, 3 lata, 1 rok, 6 miesięcy, 3 miesiące albo inny okres wyznaczony indywidualnie przez Ministra Sprawiedliwości (nie dłuższy niż 5 lat). Długość zależy od danej kategorii.

Główne kategorie wyznaczonej działalności (odnośniki do stron MSZ / Służby Imigracyjnej)

Na stronach Służby Imigracyjnej Japonii opisane są wymagania i dokumenty dla poszczególnych kategorii. Otwórz właściwy link, jeśli przypuszcza Pan/Pani, że dana kategoria Pana/Pani dotyczy.

Pełną, aktualizowaną listę znajdzie Pan/Pani w materiale: Służba Imigracyjna Japonii – status „Wyznaczona działalność”.

Opis wybranych kategorii wyznaczonej działalności

Poniższe streszczenia odpowiadają treści stron MSZ / Służby Imigracyjnej. Szczegóły wymagań i listę dokumentów należy zawsze potwierdzać na oficjalnej stronie.

Gospodyni (pracownik domowy)

Praca u dyplomaty, pracownika konsulatu, personelu ambasady albo cudzoziemca w statusie „Zarządzanie działalnością gospodarczą / usługi prawno-buchalteryczne” – w miejscu zamieszkania: obowiązki gospodarstwa domowego (gotowanie, sprzątanie, zakupy, pomoc w opiece nad dziećmi itd.). Wymagane są m.in. dowody biegłości w języku, którym pracodawca posługuje się w życiu codziennym, umowa o pracę (zakres, okres, wynagrodzenie) oraz dokumenty tożsamości i tytułu do pobytu pracodawcy.

Gospodyni (MSZ) →

Gospodyni u cudzoziemca wysoko wykwalifikowanego / specjalnie wysoko wykwalifikowanego

Prace domowe w miejscu zamieszkania cudzoziemca w statusie „Wysoko wykwalifikowany specjalista” (albo odpowiednika specjalnie wysokiego talentu). Wymogi możliwości zatrudnienia gospodyni określa ogłoszenie; jest to ułatwienie dla wysokich talentów. Dokumenty – jak przy zwykłej gospodyni, plus wykaz cudzoziemca w statusie wysokiej specjalizacji.

Gospodyni u cudzoziemca wysoko wykwalifikowanego (MSZ) →

Amatorscy sportowcy i członkowie rodziny

Umowa z japońskim podmiotem publicznym albo prywatnym, działalność jako amatorski sportowiec oraz, w przypadku współmałżonka i dzieci, wspólne zamieszkanie i na utrzymaniu. Potrzebne są m.in. dowody zawodów, umowy i sylwetki podmiotu rekrutującego.

Amatorscy sportowcy i rodzina (MSZ) →

Rodzice cudzoziemca wysoko wykwalifikowanego albo współmałżonka

Zwykle rodziców osób o statusach pracowniczych nie wpuszcza się w tym charakterze; wyjątkiem (preferencje dla wysokiej specjalizacji) są: (1) wychowanie dziecka cudzoziemca lub współmałżonka, które nie ukończyło 7. roku życia, (2) wspieranie w czasie ciąży cudzoziemca bądź współmałżonka. Wjazd może nastąpić wspólnie z cudzoziemcem wysokiej specjalizacji albo w późniejszym terminie, po sprowadzeniu do Japonii.

Rodzice cudzoziemca wysoko wykwalifikowanego (MSZ) →

Pracujący współmałżonek cudzoziemca wysoko wykwalifikowanego

Po spełnieniu warunków współmałżonek może wykonywać pracę w zakresie tytułów takich jak „Badacz”, „Edukacja”, „Inżynier / humanistyka / usługi międzynarodowe”, „Rozrywka” itd. Wymagane m.in. wynagrodzenie co najmniej na poziomie obywateli japońskich na porównywalnych stanowiskach oraz wspólne zamieszkanie z cudzoziemcem wysokiej specjalizacji. Przy rozłączeniu gospodarstwa dana praca nie będzie dłużej uprawniona. Możliwe też sprowadzenie współmałżonka z zagranicy.

Pracujący współmałżonek (MSZ) →

Praktyka, praca sezonowa, wymiana kulturalna

Dotyczy studentów uniwersytetów zagranicznych: (1) staż w ramach studiów, (2) sezonowa praca w wakacje (maks. 3 miesiące) pod kątem dalszego zatrudnienia, (3) wymiana kulturalna w programie władz lokalnych (maks. 3 miesiące w okresie bez zajęć dydaktycznych) z wykładem w szkole. Wymagane m.in. potwierdzenie statusu studenta, umowa z podmiotem przyjmującym itd.

Praktyka / wymiana (MSZ) →

Pielęgniarki, opiekunowie i kandydaci w programie EPA

Na mocy umów o partnerstwie gospodarczym: kandydaci z Indonezji, Filipin, Wietnamu; po zdaniu krajowego egzaminu krajowej licencji – pielęgniarki / opiekunowie w pełnym wymiarze. Zmiana statusu z kandydata na uprawnionego oraz procedury przy zmianie pracodawcy – wg stron MSZ w danej kategorii.

Pracownicy EPA (MSZ) →

Rodzina pielęgniarek / opiekunów EPA

Wspólne zamieszkanie i na utrzymaniu u pielęgniarki bądź opiekuna, którzy uzyskali krajową licencję w ramach EPA. U czynszy kandydatów taki pobyt zależny nie wchodzi w grę; dotyczy tylko osób z już nabytym krajowym tytułem zawodowym w tej kategorii.

Rodzina EPA (MSZ) →

Pobyt leczniczy i osoby towarzyszące

Leczenie szpitalne w japońskiej placówce medycznej oraz ewentualnie opiekun (towarzyszący). Wymogi wykazu dokumentów wynikają z obwieszczeń; potrzebne są m.in. dokumentacja szpitala, plan leczenia i wykazanie zdolności do pokrycia kosztów.

Leczenie w Japonii (MSZ) →

Wyznaczona działalność badawcza

Umowa z podmiotem spełniającym wymogi (wskazanym przez Ministra) – prowadzenie badań, kierowanie badaniami bądź nauczanie (nauczanie m.in. w uczelni) w określonej, wysoko specjalistycznej dziedzinie, ewentualnie łącznie z własnym prowadzeniem związaną z tą dziedziną działalnością gospodarczą. Wymagane są dowody umowy, kwalifikacji wnioskodawcy itd.

Badania wyznaczone (MSZ) →

Wyznaczona działalność w przetwarzaniu informacji

Umowa z wyznaczonym podmiotem; prace z zakresu IT wymagające wiedzy technicznej lub humanistycznej, w tym w modelu wysyłkowym, u klienta. Może dotyczyć m.in. pracowników tymczasowo delegowanych.

IT – działalność wyznaczona (MSZ) →

Rodzice w kategorii wyznaczonych badań / przetwarzania informacji oraz pobyt rodzinny

[Pobyt rodzinny] Współmałżonek lub dziecko na utrzymaniu u osoby z „Wyznaczoną działalnością badawczą / IT”, wspólne gospodarstwo. [Sprowadzenie rodziców] Rodzice cudzoziemca bądź współmałżonka – tylko gdy: (1) przed wjazdem mieszkali wspólnie i byli na utrzymaniu, (2) wspólnie przenoszą się do Japonii. Należy dołączyć m.in. akt stanu cywilnego, wykazy dochodów, a w przypadku rodziców także oświadczenia w sprawie wspólnego wjazdu.

Rodzice i pobyt rodzinny (MSZ) →

Turystyka, rekreacja: długoterminowy pobyt (do 1 roku) i współmałżonek

Aktywności turystyczne/rekreacyjne, bez prawa do pracy; wymogi majątkowe i planu pobytu określa obwieszczenie. Listę dokumentów należy zweryfikować na stronie Służby Imigracyjnej.

Długotrwała turystyka / rekreacja (MSZ) →

Cyfrowi nomadzi oraz współmałżonek / dzieci

M.in. (1) praca zdalna dla pracodawcy zagranicznego w oparciu o narzędzia informatyczne, (2) płatne usługi lub sprzedaż zagranicznym odbiorcom z użyciem technologii (z wyłączeniem dóbr, które można świadczyć wyłącznie po wjeździe do Japonii). Pobyt 6 miesięcy, bez wydłużania w tym tytule; po wyjeździe i upływie 6 miesięcy znowu możliwa ta sama kategoria. M.in. dochód co najmniej 10 milionów JPY rocznie w chwili wniosku i odpowiednie obywatelstwo. Praca na podstawie umowy z japońskim pracodawcą: nie. Współmałżonek / dzieci: możliwy zależny pobyt, jeśli spełniają wymogi.

Cyfrowi nomadzi (MSZ) →

Absolwenci japońskich uczelni i współmałżonek

Absolwent uczelni, college’u, technikum wyższego itd. wykonujący wymienione w obwieszczeniu prace, m.in. z użyciem języka japońskiego, oraz na utrzymaniu u niego współmałżonek / dzieci. Wymagane: dyplom, poziom języka (N1 / BJT 480+ itd.), pismo z uzasadnieniem zatrudnienia, warunki pracy. Po zmianach w lutym 2024 (r. Reiwa 6) należy opierać się na bieżącej stronie MSZ i materiale PDF.

Absolwenci uczelni w Japonii (MSZ) →

Instruktor narciarstwa

Umowa z ośrodkiem narciarskim; wymagane kwalifikacje alpejskie SIA (etapy I–IV) lub uznawane równorzędne. Do wniosku: umowa, oświadczenie o warunkach, poświadczenie uprawnień, informacja o miejscu pracy.

Instruktor narciarstwa (MSZ) →

Pobyt od otrzymania oferty do dnia wejścia do pracy

Dotyczy statusu „Student” bądź „Wyznaczona działalność” w celu poszukiwania pracy, gdy w trakcie studiów albo po ukończeniu otrzymano ofertę i oczekuje się dnia rozpoczęcia. Potrzebne: potwierdzenie oferty, dokumenty zbliżone do tytułu, pod którym będzie wykonywana praca, oświadczenie łączności. Szczegóły na stronach Służby Imigracyjnej, w tym w sprawie bocznych zajęć.

Pobyt do rozpoczęcia pracy (MSZ) →

Czwarte pokolenie nikkei (rozszerzony program)

Status w ramach rozszerzonego programu – ze wsparciem indywidualnego bądź zbiorowego mentora, nauka języka, kontakt z kulturą. Wytyczne i listy dokumentów Służby Imigracyjnej – także dla wniosku o zaświadczenie o kwalifikowalności (COE).

Program nikkei czwartego pokolenia (MSZ) →

Cudzoziemski przedsiębiorca (start-up / startup)

Przygotowanie do otworzenia firmy w ramach programu METI z podmiotem certyfikowanym przez władze lokalne lub prywatny. Do 2 lat. Wymagane m.in. potwierdzenie planu, potwierdzenie u podmiotu realizującego program, dokumenty o wykształceniu i doświadczeniu. Warto wspierać materiałami przemysłowymi (METI).

Cudzoziemski przedsiębiorca (MSZ) →

J-Find (program kadr przyszłości / „Future Creation”)

Od kwietnia 2023: absolwenci czołowych uniwersytetów za granicą w celu poszukiwania pracy bądź przygotowania start-upu, do 2 lat. M.in. uczelnie w czołówce dwóch z trzech głównych rankingów, do 5 lat od ukończenia, w chwili wniosku co najmniej 200 000 JPY oszczędności. Listę uniwersytetów Służba publikuje w PDF.

J-Find (MSZ) →

Pobyt do wejścia na studia podyplomowe po ukończeniu uczelni w Japonii

Na podstawie odrębnej instrukcji: dyplom / zaświadczenie, list przyjęcia na podyplomówkę, wykaz środków, ewent. oświadczenie uczelni. Tylko wniosek o zmianę tytułu, bez wniosku o COE.

Pobyt do podyplomówek (MSZ) →

Przejście na pracownika o wyznaczonych umiejętnościach (i)

Procedury dla słuchaczy, którzy ukończyli program praktyk 2. i 3. etapu i pragną tytułu „Wyznaczone umiejętności (i)”. Szczegóły na stronach o statusie tego pracownika.

Przejście na (i) (MSZ) →

Słuchacz praktyk w trakcie przenoszenia do nowego ośrodka

Po rozwiązaniu stosunku z poprzednim ośrodkiem – krótkoterminowy tytuł wyznaczonej działalności na czas przenoszenia, na podstawie m.in. dokumentów postępu procedury.

Przenoszenie praktyk (MSZ) →

Gdy dalsze zatrudnienie w dotychczasowym tytule jest z przyczyn obiektywnych niemożliwe

Na m.in. wypowiedzenie, restrukturyzację, skutki klęsk. Spełnienie warunków może umożliwić tymczasową dalszą pracę bądź poszukiwanie w kategorii wyznaczonej działalności. Należy sprawdzić komunikaty MSZ w sprawie podstaw i przypadków.

Rozwiązania w sytuacji braku dalszego zatrudnienia (MSZ) →

Przygotowanie w branży transportu drogowego do tytułu o wyznaczonych umiejętnościach (1)

Na m.in. zdobycie japońskich uprawnień do jazdy lub ukończenie wymaganych kursów. Wymagania i dokumenty: strona Służby w tej kategorii.

Transport – przygotowanie (MSZ) →

Warunki uzyskania tej „wizy” / tytułu do pobytu

Warunki różnią się w każdej kategorii. Właściwe ustalenia znajdą Pan/Pani w obwieszczeniu i na stronach Służby Imigracyjnej.

Poniżej streszczamy warunki, które w naszej praktyce wzbudzają najwięcej zapytań: sprowadzenie rodziców przebywających za granicą.

Sprowadzenie rodziców (kategoria: rodzice przy działalności badawczej / IT)

Dotyczy rodziców cudzoziemca wykonującego „Wyznaczoną działalność badawczą” bądź „Wyznaczoną działalność w przetwarzaniu informacji” oraz rodziców współmałżonka tego cudzoziemca, jeśli łącznie spełnione są wszystkie poniższe wymagania:

  • wspólne gospodarstwo z osobą na utrzymaniu (finansującym) i pozostawanie u niej na utrzymaniu;
  • w kraju, skąd się przyjechało: wspólne gospodarstwo z osobą finansującą i bycie u niej na utrzymaniu;
  • wspólne z osobą finansującą przeprowadzanie się do Japonii.

※ W przypadku współmałżonka lub dzieci odpowiednie tytuły to pobyt w ramach wyznaczonej działalności (rodzina osoby z badań / IT) – wymagane jest wspólne gospodarstwo i bycie na utrzymaniu. Więcej: Służba Imigracyjna – strona w sprawie tej kategorii.

Lista dokumentów (zarys)

Lista różni się w zależności od rodzaju wniosku (COE, zmiana, przedłużenie, nabywają status po przyjeździe) oraz od kategorii wyznaczonej działalności. Poniżej: ogólne zasady i przykładowe zestawienie; w każdym wniosku należy postępować według aktualnej strony Służby w danym przypadku.

Wspólne uwagi (wg materiałów MSZ / Służby)

  • Jeśli dokument jest w języku obcym – dołączyć tłumaczenie na japoński.
  • Zaświadczenia wydawane w Japonii: zwykle nie starsze niż 3 miesiące (od daty wystawienia).
  • Brak kompletu dokumentów może wydłużyć rozpatrzenie lub mieć skutek niekorzystny.
  • Formularz i szczegóły: Centrum informacyjne dla cudzoziemców (tel. 0570-013904 – numery taryf u operatorów).

Przykładowe zestawy według typu wniosku

  • COE (nowy wjazd): wniosek, zdjęcie, koperta zwrotna, dokumenty właściwe dla kategorii (stosunki rodzinne, dochody, opis aktywności itd.).
  • Zmiana tytułu do pobytu (z innego na wyznaczoną działalność): wniosek, zdjęcie, paszport i karta pobytu (do wglądu), dokumenty właściwe dla kategorii.
  • Przedłużenie (kontynuacja tej samej kategorii): wniosek, zdjęcie, paszport i karta, dokumenty, np. wykazy dochodu.
  • Nadanie tytułu w państwie (np. wychowanek, status specjalny): wniosek, zdjęcie, dokumenty uzasadniające, paszport, plus dokumenty właściwe dla kategorii.

Przykład: sprowadzenie rodziców / współmałżonka / dzieci w kategorii badań / IT

Przykładowo potrzebne mogą być m.in. (dokładny zestaw zależy od wniosku; należy porównać z stroną MSZ w tej sprawie):

  • formularz wniosku (właściwy do COE / zmiany / przedłużenia / nadania tytułu),
  • zdjęcie w wymaganym formacie,
  • stosunek do osoby finansującej: akt, zaświadczenie o zawarciu małżeństwa, akt urodzenia itp.,
  • ksero karty pobytu cudzoziemca finansującego bądź paszportu,
  • zatrudnienie / dochód: zaświadczenie o pracy, wykaz podatków od mieszkańców itp.,
  • w wypadku rodziców: wykaz wspólnego gospodarstwa i wsparcia finansowego przed wjazdem, oświadczenie o wspólnym przeprowadzeniu do Japonii,
  • w przypadku COE: koperta zwrotna o odpowiednich wymiarach i znaczku.

Składający w imieniu wnioskodawcy: może być wymagane okazanie tożsamości. Aktualną listę sprawdzać na: stronach Służby Imigracyjnej.