Japonya’da, ABD’de olduğu gibi yalnızca topraklarında doğduğunuz anda o ülkenin vatandaşlığını edinmezsiniz.
Ebeveynlerden biri Japonsa çocuk Japon uyruğu edinebilir; her iki ebeveyn de yabancı uyrukluysa doğan çocuk için de Japonya’da kalabilmeye yönelik oturma statüsü başvurusunun yapılması gerekir.

Çocuk doğduğunda gereken oturma statüsü

Her iki ebeveyn yabancıdır ve Japonya’da çocuk doğmuştur; bu durumda çocuk Japon uyruğu edinmez, uzun süre kalınması hedefleniyorsa uygun oturma statüsü için başvuru gerekir. Başvuru, doğumu izleyen 30 günlük süre içinde yapılmalıdır. Diğer taraftan çocuğun, doğumu izleyen 60 günlük süre içinde Japonya’dan ayrılıp çıkması planlanıyorsa süre dahilinde yasal gereklilikler çerçevesinde süre içinde çıkılıyor olması koşuluyla ek başvurusuz Japonya’da beklemesi mümkün olabilir (ayrıntıları Göç Yönetimi bilgisiyle doğrulayınız).
Uygun süre ve koşullarda işlem yapılmaz ise yasa dışı kalış (overstay) ve zorla çıkartma riski oluşabileceği için doğumdan hemen sonra takvimi ve belgeleri kontrol etmeyi sürekli olarak önemle öneririz.

Çocuk doğduktan sonraki adımlar

  1. 1. Çocuk doğar

  2. 2. Doğum tarihinden itibaren 14 gün içinde belediye nezdinde doğum bildirimi

  3. 3. Çocuğun uyruğu açısından elçilik / başkonsoloslukta doğum bildirimi vb. gereken işlemler

  4. 4. Oturma statüsü edinim izni başvurusu (doğumdan itibaren 30 gün içinde)

Oturma statüsü edinim izni başvurusu nedir?

Oturma statüsü edinim izni başvurusu, Japon uyruğundan çıkma ya da Japonya’da doğmuş olmak gibi sebeplerle ülkeye ilk girişte sürecek kayıt (landing) süreçlerinden geçmeksizin Japonya’da kalmayı gerektiren yabancı kişinin, oluşmuş olan bu sebebin gerçekleştiği günden itibaren 60 günden fazla Japonya’da kalmayı düşündüğü durumlarda oturma statüsü edinmek için yaptığı başvurudur (Göç Yönetimi “Oturma statüsü edinim izni başvurusu” · Oturma statüsünün edinilmesi (Göç Yasası Md.22-2)).

Gerçekleşen olay tarihinden itibaren ilk 60 güne kadar oturma statüsü olmaksızın da Japonya’da kalınabilir; ancak olay tarihinden itibaren 60 günü aşarak Japonya’da kalınacaktır başvuru, olay tarihinden itibaren 30 gün içinde yapılmalıdır. Başvuru yapılmadan 60 güne geçilirse yasa dışı kalış hâlinde zorla çıkartma süreci riskine girilir; bu nedenle çocuk doğar doğmaz zaman kaybetmemenizi rica ederiz.

Uyruk hakkında: Baba ve annenin uyruğu yabancıysa Japonya’da doğan çocuk Japon uyruğu edinmez. Doğumu ülkenizin Japonya’daki elçilik veya konsolosluğunda da tescil ettirmenizi ve çocuk için pasaport çıkarmanızı önemle öneririz.

Başvuru koşulları (işlemi yapacaklar, süre vb.)

  • Hukuki dayanak: Göç ve Mültecilerin Korunması Kanununun (Göç Kanunu) 22-2 ve 22-3. maddeleri
  • İşlem konusu kişiler: Japon uyruğunu terk etmiş olanlar ile doğum vb. nedeniyle ülkeye ilk giriş kayıt süreçlerinden geçmeksizin Japonya’da kalacak olan yabancılardan; söz konusu olay gerçekleştiği günden itibaren Japonya’da 60 günden fazla kalmayı planlayanlar
  • Başvuru süresi: Oturma statüsü edinimine yol açan olayın gerçekleştiği günden itibaren 30 gün içinde (doğum için doğum gününden başlayan 30 gün içinde)
  • Başvuruyu sunabilen kişiler: Temsilci (Göç Bürosuna vekâleten başvuran göç işlemi vekili gyōshōshi, avukat vb.), yasal vâsi veya başvuru sahibinin kendisi. On altı yaş altı başvuranlarda yakınları veya birlikte oturanların başvuruyu teslim etmesi mümkün olabilir; başvuru temsilci ile sunuluyorsa ilke olarak başvuru sahibinin Göç Bürosuna çıkması gerekmez, ancak Japonya’da bulunuyor olması gerekir.
  • Ücret: Başvuru ücreti yoktur
  • Başvuru yeri: İkamet yerinizden sorumlu bölgesel göç müdürlüğü (Bölgesel göç müdürlükleri; Yabancıların oturması danışma hattı 0570-013904)
  • Kabul süreleri: Hafta içi sabah 9:00–12:00, öğleden sonra 13:00–16:00 (müdürlüğe göre farklılık gösterebilir)
  • Yaklaşık işlem süresi: Olay tarihinden itibaren çoğu durumda 60 gün içinde (aynı gün çıkışına izin verilmesi de mümkün)

Oturma statüsü edinim izni başvurusu internet üzerinden de yapılabilir.

Uygun oturma statüsü seçimi

Japonya’da yapılacak faaliyet ve bu faaliyetin karşılığı oturma statüsüne göre sunulması gereken formlar ve belgeler farklıdır. Çocuk doğumunda sık seçilen başlıca seçenekler şunlardır:

  • Bağımlı ailenin oturması (家族滞在) … Ebeveynlerden biri “profesör”, “teknik–beşeri bilim–uluslararası hizmet”, “öğrenci” vb. uygun bir oturma statüsü ile yaşıyor ve çocuk onun bakımından yararlanan bağımlı fert olarak kalacaktır
  • Japon vatandaşının eşi vb. … Baba veya ana Japon vatandaşı ve çocuk onların biyolojik çocuğu olarak kalacaktır
  • Daimî oturanın eşi vb. … Baba veya ana daimî oturan (永住者) ve çocuk onların çocuğu olarak kalacaktır
  • Uzun süreli oturan (告示に基づく定住者) … Uzun süreli oturan için yayımlanan Teijūsha bildirim kapsamındaki bir çocuk olarak uygun ise

Uygun statü net değilse oturma statüleri cetveli (Göç Yönetimi) sayfasına bakınız ya da Göç Bürosu veya uzmana danışınız.

Gerekli belgeler (çocuk doğumunda oturma statüsü edinim izni): Aile ile oturmaya özet

Aşağıdaki liste, sık seçilen oturma statüsü olarak 「Bağımlı ailenin oturması(家族滞在)」 ile edinim başvurusu yapılırken gereken ana belgelerin özetidir. Farklı bir statü hedefliyorsanız Adalet Bakanlığı “Oturma statüsü edinim izni başvurusu” sayfasında ilgili statü bağlantılarını seçerek güncel listeyi kontrol ediniz.

Her başvuru için ortak gerekenler

  1. Oturma statüsü edinim izni başvuru formu bir nüsha (PDF · Excel)
  2. Fotoğraf bir yaprağa uygun olarak (16 yaş altı için genelde gerekmiyor)
  3. Doğumu doğrulayan yazı bir nüsha (ör. doğum bildiriminin teslim makbuzu)
  4. Pasaport ibraz için ※yenidoğanın pasaportu henüz yoksa büro ile doğrulanmalıdır
  5. Başvuru sahibi ile bakım sağlayan arasındaki akrabalığı gösterir belge bir nüsha
    Uygun olanlardan biri: aile nüfus kaydı dökümü (kōseki tōhon), evlilik bildirim teslim makbuzu, doğum belgesinin sureti vb.
  6. Bakım sağlayanın oturma kartı veya pasaportunun sureti bir nüsha
  7. Soru formu bir nüsha (PDF)

Bakım sağlayanın meslek ve gelirini kanıtlayan belgeler

Bakım sağlayan çalışıyor veya işletme yürütüyorsa:

  • Yerel vergilendirilmiş konut gelir vergisine ilişkin değerlendirme (veya muafiyet) belgesi ile vergi ödeme makbuzu (yıllık toplam gelir ve vergi borcu gösterilir) her biri bir nüsha
  • İş görev yazısı veya işyeri işletme ruhsatı vb. nüshası bir nüsha

Bakım sağlayan öğrenci vb. ise ve çalışmıyorsa:

  • Yaşam giderinin karşılanabileceğini gösterir belge
  • Bakım sağlayan adına hesap özeti banka bakiyesi yazısı veya burs / yardım yazısı vb.

Bulundurması faydalı belgeler

  • Nüfus kayıt çıktısı (jūminhyō) bir nüsha (önerilir) … İbraz edilirse izin çıktığında adres oturma kartına işlenir ve belediyeye adres tespiri için ayrıca başvurmak gerekmiyor olabilir. Sunulmadıysa izinden sonra adres bildirimi 14 gün içinde yapılmalıdır.

※ Yabancı dildeki yazılara Japonyanca tercümeyi ekleyiniz. Japonya’da çıkan resmî belgeler üç aydan eski olmamalıdır. Güncel listeyi oturma statüsü 「Bağımlı ailenin oturması」 sayfasındaki “Oturma statüsü edinim izni başvurusu” bölümünden veya yetkili bölgesel göç müdürlüğünüzden ve Yabancıların Oturması Danışma Merkezi (0570-013904) hattından teyid ediniz.

Oturma süresi

Verilecek oturma statüsüne göre değişir (Bağımlı ailenin oturması için ilke olarak Adalet Bakanı tarafından beş yılı aşmayacak süre tayin edilir).