
नागरिकीकरण (किका) भनेको जापानी नागरिकता नभएका विदेशी नागरिकले राज्यसँग अनुमति माग गरी जापानी नागरिकता प्राप्त गर्ने व्यवस्था हो। स्वीकृति दिने वा नदिने निर्णय कानुन मन्त्रीको अधिकारक्षेत्रमा रहन्छ। स्वीकृत भएमा आधिकारिक राजपत्र (कान्पो) मा सूचना प्रकाशित हुन्छ र सो दिनदेखि जापानी नागरिकता प्रदान गरिन्छ (नागरिकता कानुन धारा ४ र १०)।
नागरिकीकरण चाहने व्यक्तिले नागरिकता कानुनले तोकेका नागरिकीकरणका शर्तहरू पूरा गर्नुपर्छ। शर्त पूरा भएको भए पनि स्वीकृति निश्चित हुँदैन; यी शर्तहरू जापानमा नागरिकीकरण गर्नका लागि न्यूनतम आवश्यकता मात्र हुन्। निवेदन आफ्नो बसोबास क्षेत्र हेर्ने कानुन ब्यूरो वा क्षेत्रीय कानुन ब्यूरोमा गर्नुहुन्छ र शुल्क लाग्दैन (कानुन मन्त्रालय:नागरिकीकरण स्वीकृति निवेदन)।
सामान्य नागरिकीकरणका ६ वटा शर्तहरू
सामान्य नागरिकीकरण (साधारण किका) का लागि तलका ६ वटा शर्त पूरा गर्नुपर्छ (टोकियो कानुन ब्यूरो「नागरिकीकरण सम्बन्धी」·नागरिकता कानुन धारा ५)।
① बसोबास शर्त (५ वर्षभन्दा बढी निरन्तर बसोबास)
नागरिकीकरण निवेदन गर्दासम्म निरन्तर ५ वर्षभन्दा बढी जापानमा बसोबास गरेको हुनुपर्छ। बसोबास ठाउँ कानूनसम्मत हुनुपर्छ, अर्थात् वैध बसोबास हैसियत (भिसा) मार्फत जापानमा रहनु भएको हुनुपर्छ। जापान जीवनको मुख्य आधार भएको हुनुपर्छ।
※जापानी नागरिकका जीवनसाथी, जापानमा जन्मिएका व्यक्ति, पहिले जापानी नागरिक रहेका व्यक्ति आदि जापानसँग विशेष सम्बन्ध भएका अवस्थामा बसोबास वर्ष ३ वर्ष वा १ वर्षमा घटाउन सकिने लगायत शर्तहरू सहज हुन सक्छन् (सरलीकृत नागरिकीकरण। पछि उल्लेख)।
② योग्यता शर्त (१८ वर्ष वा माथि)
१८ वर्ष वा माथि हुनुपर्छ र आफ्नो देशको कानुन अनुसार पनि वयस्क (प्राप्तवयस्क) भइसकेको हुनुपर्छ। जापानमा २०२२ अप्रिलदेखि प्राप्तवयस्कको उमेर १८ वर्ष कायम गरिएको छ।
③ चालचलन शर्त (चालचलन राम्रो हुनु)
चालचलन राम्रो भएको हुनुपर्छ। अपराध इतिहासको छ वा छैन र कस्तो प्रकृतिको हो, कर तिर्ने अवस्था, समाजमा असर पारेको छ वा छैन आदि समग्रमा हेरिन्छ र सामान्य नागरिकले पालना गर्ने स्तरमा मूल्याङ्कन गरिन्छ। यातायात उल्लंघन वा कर बक्यौता भएमा जाँचमा असर पर्न सक्छ। सामान्य उल्लंघन भए पनि निवेदन स्वीकार भई अनुमति दिने उदाहरण पनि हुन्छन्, तर उल्लंघनको प्रकृति र पटक अनुसार फरक हुन्छ, त्यसैले अग्रिम रूपमै कानुन ब्यूरोमा परामर्श गर्नुहोला।
④ जीविकोपार्जन शर्त (जीवनयापन गर्न सक्नु)
जीवनयापनमा अप्ठ्यारो नपरी जापानमा बाँच्न सक्ने अवस्था हुनुपर्छ। यो शर्त एउटै घर परिवार (जीविका साझा गर्ने नातेदार) एकाइका आधारमा हेरिन्छ। निवेदनकर्ताको आफ्नै आम्दानी नभए पनि जीवनसाथी वा अन्य नातेदारको सम्पत्ति वा सीपबाट स्थिर जीवन चलाउन सकिन्छ भने शर्त पूरा भएको मानिन्छ। बैंक जम्मा वा जग्गा कम भए पनि सामान्य जीवन चलाउन पुग्ने आम्दानी वा सम्पत्ति भए स्वीकृति पाउने उदाहरण धेरै छन्।
⑤ दोहोरो नागरिकता रोकथाम शर्त (नागरिकताको विषय)
नागरिकीकरण गर्न चाहने व्यक्ति राज्यविहीन हुनुपर्छ वा सामान्यतया नागरिकीकरणपछि अघिल्लो नागरिकता त्याग गर्न सक्नुपर्छ। अपवादका रूपमा आफ्नो इच्छाले सो देशको नागरिकता त्याग गर्न नमिल्ने अवस्था आदिमा यो शर्त नपुगे पनि स्वीकृति हुन सक्छ (नागरिकता कानुन धारा ५ को दोस्रो खण्ड)।
⑥ संविधान पालन शर्त (हिंसात्मक विनाश आदिको इन्कार)
जापान सरकारलाई हिंसाद्वारा विनाश गर्न षड्यन्त्र गर्ने वा त्यस्तो दाबी गर्ने व्यक्ति वा त्यस्तो संगठन बनाउने वा सोमा सामेल भएका व्यक्तिलाई नागरिकीकरण स्वीकृति दिइँदैन।
जापानी भाषाको स्तर
कानुनमा स्पष्ट लेखिएको छैन, तर दैनिक जीवनमा अवरोध नपर्ने स्तरको जापानी (कुराकानी तथा पढ्ने·लेख्ने) आवश्यक मानिन्छ। लक्षणका रूपमा प्राथमिक विद्यालय कक्षा २–३ को स्तर वा सोभन्दा माथिको पढाइ·लेखाइ र कुराकानी गर्न सकिनु उपयुक्त भनिन्छ।
शर्त सहज हुने अवस्था (सरलीकृत तथा विशेष नागरिकीकरण)
जापानमा जन्मिएका व्यक्ति, जापानी नागरिकका जीवनसाथी, जापानी नागरिकका सन्तान, पहिले जापानी नागरिक रहेका व्यक्ति आदि जापानसँग विशेष सम्बन्ध भएका विदेशीका हकमा माथिका नागरिकीकरण शर्तमध्ये केही सहज वा छुट हुन सक्छ (नागरिकता कानुन धारा ६ देखि ८)।
उदाहरणका लागि जापानी नागरिकका जीवनसाथीले「निरन्तर ३ वर्षभन्दा बढी जापानमा घर वा बसोबास राखेको र हाल जापानमा घर भएको」 वा「विवाह मितिदेखि ३ वर्ष बितिसकेको र निरन्तर १ वर्षभन्दा बढी जापानमा घर भएको」 जस्ता अवस्थामा बसोबास अवधि घटाइन्छ। जापानी नागरिकका सन्तान (दत्तक बाहेक) वा जापानी नागरिकता गुमाएका व्यक्ति आदिमा बसोबास वर्ष वा जीविकोपार्जन शर्त नलाग्ने अवस्था पनि हुन सक्छ। आफूलाई लागू हुन्छ वा हुँदैन भन्ने क्षेत्रीय कानुन ब्यूरो·क्षेत्रीय कानुन ब्यूरोमा सोध्नुहोला।
नागरिकीकरण स्वीकृति निवेदनको तरिका (आधिकारिक प्रक्रिया)
नागरिकीकरण चाहने व्यक्ति १५ वर्ष वा माथि भए आफैंले, १५ वर्षभन्दा कम भए अभिभावक, संरक्षक आदि कानूनी प्रतिनिधिले क्षेत्रीय कानुन ब्यूरो वा क्षेत्रीय कानुन ब्यूरोमा आफै उपस्थित भई लिखित निवेदन गर्नुपर्छ। निवेदन पत्रको ढाँचा पेश गर्ने कार्यालयमा उपलब्ध हुन्छ; नागरिकीकरणका शर्त पूरा भएको प्रमाण र नाता सम्बन्ध प्रमाणित गर्ने कागजात आदि संलग्न गरिन्छ। आवश्यक कागजात व्यक्तिगत अवस्था अनुसार फरक हुन्छ, त्यसैले अग्रिम रूपमै निवेदन गर्ने कानुन ब्यूरो वा क्षेत्रीय कानुन ब्यूरोमा सल्लाह गर्नुहोला (कानुन मन्त्रालय:नागरिकीकरण स्वीकृति निवेदन)।
जाँचमा सामान्यतया लगभग ६ महिनादेखि २ वर्ष जति लाग्ने हुन्छ। स्वीकृत भएमा कान्पोमा सूचना आउँछ र सूचना प्रकाशित भएको दिनदेखि नागरिकीकरण प्रभावकारी हुन्छ।
सन्दर्भ तथा आधिकारिक लिंक
हाम्रो कार्यालयमा नागरिकीकरण स्वीकृति सम्मको क्रम
-
1. वेबसाइटबाट सम्पर्क
फोन नम्बर 090-3676-8204 वा इमेल miyazaki@visa-agent.net
-
2. जिम्मेवार व्यक्तिबाट जवाफ
-
3. पहिलो भेट (पहिलो पटकको शुल्कयुक्त परामर्श शुल्क)
तपाईंलाई उपयुक्त मिति र समय कृपया जानकारी दिनुहोस्।
-
4. अनुमानित खर्च (कोटेसन) तयारी
भेटमा विवरण बुझी, कामको क्रम र अनुमानित खर्चको लिखत तयार गर्दछौं।
-
5. निवेदन स्वीकार (आवेदन)
दिइएको अनुमानित खर्च कागजात कृपया जाँच गर्नुहोस् र आगामी तालिका वर्णन गर्दछौं।
-
6. सुरु शुल्क भुक्तानी
काम सुरु हुँदा पारिश्रमिकको पूरै रकम भुक्तानी गर्नुहुन्छ।
-
7. कानुन ब्यूरोमा निवेदन कागजात जाँच
-
8. पेश गर्ने कागजात संकलन तथा तयारी
-
9. कागजात पेश तथा जाँच सुरु
-
10. जिम्मेवार अधिकृत र निवेदनकर्ता बीच अन्तर्वार्ता
-
11. जाँच तथा स्वीकृति वा अस्वीकृतिको निर्णय
-
12. कानुन ब्यूरोबाट स्वीकृति वा अस्वीकृतिको सूचना

